Oxfam: Milyarderlərin sərvəti rekord qırdı, qlobal bərabərsizlik dərinləşir
"Oxfam" təşkilatı Davosda Dünya İqtisadi Forumunun açılışı ilə yanaşı yayımladığı son hesabatında qlobal sərvət bərabərsizliyinin son illərdə ən yüksək səviyyəyə çatdığını bildirib. Hesabata görə, milyarderlər arasında sərvət artımı tempi əvvəlki dövrlə müqayisədə üç dəfə artıb.
Oxfam məlumatlarına görə, dünya üzrə milyarderlərin ümumi sərvəti 2025-ci ildə 16 faiz artaraq 18,3 trilyon dollara çatıb. Elə həmin il milyarderlərin sayı ilk dəfə 3000 həddini keçərək tarixi bir yüksəkliyə çatıb.
Hesabatda qeyd olunur ki, Tesla və SpaceX şirkətlərinin baş direktoru Elon Mask 500 milyard dollarlıq xalis sərvəti keçən ilk şəxs olub.
Bir illik artım 4,1 milyard insanın ümumi sərvətinə bərabərdir.
Hesabata görə, milyarderlərin təkcə son bir ildə sərvətlərinə əlavə etdiyi 2,5 trilyon dollar dünyanın ən kasıb 4,1 milyard insanın ümumi sərvətinə bərabərdir. Bu artımın dünya əhalisinin təxminən yarısının yoxsulluq içində yaşadığı və hər dörd nəfərdən birinin müntəzəm qidalanmaya çıxışda çətinlik çəkdiyi bir dövrdə baş verdiyi vurğulandı.
Oxfam, sərvətin artan konsentrasiyasının cəmiyyətin dar bir seqmentində siyasi təsirin konsentrasiyasına səbəb olduğunu qeyd etdi. Hesabatda milyarderlərin siyasi vəzifə tutma və ya siyasi qərar qəbuletmə proseslərinə birbaşa təsir etmə ehtimalının adi vətəndaşlara nisbətən 4000 dəfə çox olduğu bildirilir.
Hesabatda həmçinin ultra varlıların media üzərində təsirinin artdığı qeyd edildi. Jeff Bezos, Elon Musk, Patrick Soon-Shiong və Vincent Bolloré kimi milyarderlərin investisiyaları nəticəsində dünyanın əsas media şirkətlərinin yarıdan çoxu hazırda milyarderlərin nəzarəti altındadır.
Artımın arxasında vergi siyasəti dayanır
Oxfam sərvətin artmasının əsas səbəblərini aşağıdakılar kimi sadaladı: ABŞ-da Donald Tramp administrasiyası dövründə tətbiq edilən vergi endirimləri, çoxmillətli korporasiyalara verilən qorunmalar, antiinhisar qaydalarının yumşaldılması və süni intellekt şirkətlərinin bazar dəyərinin sürətlə artması.
Oxfam-ın icraçı direktoru Amitabh Behar hesabatı qiymətləndirərkən bildirib ki, varlılarla cəmiyyətin qalan hissəsi arasındakı uçurum demokratik sabitliyi təhdid edir və "təhlükəli və davamlı olmayan siyasi kəsir" yaradır. Behar əlavə edib ki, hökumətlər vətəndaş azadlıqlarını məhdudlaşdırarkən və sosial rifah proqramlarını azaldarkən elitanın tələblərinə üstünlük verirlər.
